CBD in je lichaam: uren of dagen

Uren, dagen of weken? Wie die vraag stelt, verwacht meestal één getal terug. De gepubliceerde metingen bij mensen leveren dat getal niet, en de reden staat in de literatuur zelf opgeschreven.

Twee getallen die ver uiteenliggen

In 2018 legde Millar de gepubliceerde farmacokinetische studies naar cannabidiol bij mensen naast elkaar [1]. Die review verzamelde de beschikbare trials en kwam uit op schattingen, niet op één consensuscijfer. Wat er wel staat, zijn twee uitersten binnen hetzelfde overzicht. Na een enkelvoudige toediening ligt de halfwaardetijd bij sommige routes op enkele uren. Bij orale toediening die wordt herhaald, staat de schatting op ongeveer twee tot vijf dagen [1]. Dezelfde stof, hetzelfde overzicht, en toch een verschil van een orde van grootte. Handig om te weten: een halfwaardetijd is een rekenkundige beschrijving van een curve, namelijk de tijd waarin de gemeten concentratie halveert. Het is niet het moment waarop iets weg is. Meetbare aanwezigheid loopt in de review over veelvouden van die halfwaardetijd, van dagen tot weken, afhankelijk van het gebruikspatroon [1]. Die brede spreiding is in [1] uitdrukkelijk een bevinding en geen slordigheid in de verslaglegging. De toedieningsroute is daarbij de scherpste splitsing: halfwaardetijden en concentratieschattingen lopen per route substantieel uiteen, en dat is in de review precies het argument om ze niet tot één waarde samen te vatten [1].

• Verzamelde trials bij mensen, met als uitkomst een reeks schattingen in plaats van één vast cijfer [1].
• Enkele uren als halfwaardetijd na een enkelvoudige toediening, bij sommige routes [1].
• Ongeveer twee tot vijf dagen bij orale toediening die herhaald wordt [1].
• Meetbare aanwezigheid over veelvouden van de halfwaardetijd, van dagen tot weken, afhankelijk van hoe er is toegediend [1].
• De breedte van de spreiding staat als bevinding in de review, niet als tekortkoming van de opgenomen rapportages [1].
• Verschillen tussen toedieningsroutes zijn zo groot dat het overzicht het samenvoegen tot één getal afwijst [1].

Wat herhaald gebruik verschuift

Zet je de gepubliceerde schattingen op een rij, dan clusteren ze. De langere waarden horen bij herhaalde orale toediening, de kortere bij een enkele toediening [1][2]. Dat patroon sluit aan op wat Huestis in 2007 over lipofiele cannabinoïden beschreef [2]. Cannabinoïden verdelen zich naar vetweefsel. Bij herhaalde blootstelling loopt die opslag op, en daarna komt de stof er langzaam weer uit vrij. Die herverdeling verandert de betekenis van de terminale fase van de concentratiecurve [2]. Het late deel van de curve hoort dan niet meer alleen bij de laatste toediening, maar ook bij wat er eerder in het weefsel is beland. Vandaar dat uren en dagen in dezelfde literatuur naast elkaar kunnen staan zonder dat de metingen elkaar tegenspreken. Het zijn twee verschillende situaties, niet twee verschillende antwoorden op dezelfde vraag.

Opbouw bij langer gebruik

Hoe langer de gebruiksgeschiedenis, hoe groter het reservoir in vetweefsel, en hoe uitgesprokener de fase van langzame afgifte [2]. Dat is de richting zoals die in 2007 is opgeschreven. Wat er niet bij staat, is een getal. Hoeveel er bij één persoon wordt opgebouwd, blijft in beide publicaties ongekwantificeerd, en hetzelfde geldt voor de tijd die het weefselcompartiment nodig heeft om leeg te raken [1][2]. Opbouw en langzame afgifte staan in [2] in algemene termen; de rekensom per persoon is in geen van beide bronnen vastgelegd. Voor de frequentie is de lijn wel duidelijker. Herhaalde toediening hoort in [1] bij de langere halfwaardetijd van ongeveer twee tot vijf dagen, een enkelvoudige toediening bij de kortere waarden. Meer dan die tweedeling geven de bronnen op dit punt niet.

Wat de spreiding groot maakt

Vijf variabelen komen in de twee publicaties terug, en ze wegen niet allemaal even zwaar. Frequentie staat het stevigst: het onderscheid tussen herhaald en eenmalig toedienen is in [1] direct aan verschillende halfwaardetijden gekoppeld. De toedieningsroute staat er ook hard in, met halfwaardetijd- en concentratieschattingen die per route substantieel verschillen [1]. Duur van gebruik zit in [2], via vetweefsel dat bij herhaalde blootstelling voller raakt. Lichaamssamenstelling is de vierde: de grootte van het vetcompartiment is een verdelingsfactor, en die grootte verschilt tussen mensen [2]. Individueel metabolisme is de vijfde, met brede variatie tussen deelnemers in de gemeten concentraties en in de daaruit afgeleide parameters [1]. Bij die laatste twee is de grond dunner. De variatie tussen personen is vastgelegd, maar geen van beide factoren is in de opgenomen studies apart geïsoleerd, en kleine steekproeven leveren brede betrouwbaarheidsintervallen rond de samengevoegde parameters op [1]. Gedocumenteerd is dus de richting, niet de omvang. Dat verschil klinkt klein en is het niet: een richting vertelt je welke kant een cijfer opschuift, een omvang vertelt je hoeveel.

• Frequentie: herhaalde toediening hoort bij de langere halfwaardetijd, een enkele toediening bij de kortere [1].
• Duur van gebruik: bij herhaalde blootstelling bouwt de hoeveelheid in vetweefsel op, met een uitgesprokener fase van langzame afgifte bij een langere geschiedenis [2].
• Toedieningsroute: halfwaardetijden en concentratieschattingen lopen per route substantieel uiteen [1].
• Lichaamssamenstelling: het vetcompartiment als verdelingsfactor, met verschillen tussen personen [2].
• Individueel metabolisme: brede variatie tussen deelnemers, in [1] met name genoemd als bron van de spreiding.
• Bewijsgrond: voor de laatste twee is tussen-persoonsvariatie vastgelegd, zonder aparte experimentele isolatie en met brede intervallen door kleine steekproeven [1].

Punt voor punt door de cijfers

1. De review uit 2018 bracht de gepubliceerde farmacokinetische trials met cannabidiol bij mensen samen en gaf de uitkomst als een reeks schattingen, niet als één afgerond consensuscijfer [1].
2. Na een enkelvoudige toediening lopen de halfwaardetijden bij sommige routes in enkele uren; dat is het korte uiteinde van de reeks in datzelfde overzicht [1].
3. Bij orale toediening die wordt herhaald, komt de schatting uit op ongeveer twee tot vijf dagen, het lange uiteinde van dezelfde reeks [1].
4. Meetbare aanwezigheid strekt zich in [1] uit over dagen tot weken, gerekend in veelvouden van de halfwaardetijd en afhankelijk van het patroon van toedienen.
5. De breedte van die spreiding is in de review opgeschreven als bevinding, en niet als gebrek in de manier waarop de afzonderlijke studies rapporteerden [1].
6. Een moment waarop cannabidiol bij een met naam genoemde deelnemer niet langer aanwezig is, staat niet in het overzicht; geen van de opgenomen studies was op dat eindpunt gebouwd [1].
7. Lipofiele cannabinoïden verdelen zich naar vetweefsel en komen daar bij herhaalde blootstelling langzaam weer uit vrij, in 2007 door Huestis in algemene termen beschreven [2].
8. Die herverdeling verandert de betekenis van de terminale fase van de concentratiecurve, waardoor het late deel van de curve niet uitsluitend bij de laatste toediening hoort [2].
9. Hoeveel opbouw er per persoon plaatsvindt en hoeveel tijd het weefselcompartiment nodig heeft om leeg te raken, is in beide publicaties niet in getallen vastgelegd [1][2].
10. De langere schattingen clusteren rond herhaalde orale toediening, de kortere rond een enkele toediening, en die tweedeling loopt door beide bronnen heen [1][2].
11. Verschillen tussen toedieningsroutes zijn in [1] zo uitgesproken dat het overzicht ze niet tot één cijfer samenvat, wat verklaart waarom uren en dagen in dezelfde tekst staan.
12. Lichaamssamenstelling en individueel metabolisme staan op zwakkere bewijsgrond dan frequentie en route: de variatie tussen deelnemers is genoteerd, de omvang per factor niet [1].

Wat de twee bronnen open laten

Wat blijft er dan over voor wie het gewoon wil weten? De harde kern is smal, en juist daarom bruikbaar. Bij mensen loopt de halfwaardetijd van cannabidiol van uren tot enkele dagen, gesplitst naar route en toedieningspatroon [1]. Lipofiele cannabinoïden hopen zich bij herhaalde blootstelling op in vetweefsel en komen daarna langzaam weer vrij [2]. Verder gaat de literatuur niet. Geen persoonlijke tijdlijn, geen getal per lichaamstype, geen moment van verdwijnen bij een individuele deelnemer [1]. Dat is minder dan een rond cijfer, maar het rust wel ergens op. Termen die in het zoekveld dichtbij liggen, horen bij andere rubrieken: terpenen gaan over de aromatische fractie van hennep, superkritische CO2-extractie over de manier waarop een extract uit plantmateriaal wordt gehaald, en het endocannabinoïde systeem is vocabulaire uit de receptorfarmacologie in plaats van uit deze tijdrekening. Ook cbd wetgeving staat los van farmacokinetiek. Wat per fles wel controleerbaar is, staat in het chargerapport: het gemeten cannabinoïdengehalte van die charge.

• Vastgelegd: een halfwaardetijd bij mensen die van uren tot enkele dagen loopt, gesplitst naar toedieningsroute en toedieningspatroon [1].
• Vastgelegd: opslag van lipofiele cannabinoïden in vetweefsel met langzame afgifte bij herhaalde blootstelling [2].
• Niet vastgelegd: een hoeveelheid opbouw per persoon en een tijd tot leging van het weefselcompartiment [1][2].
• Niet vastgelegd: een punt in de tijd waarop cannabidiol bij een individuele deelnemer niet meer aanwezig is [1].
• Deze pagina gaat over cannabidiol; voor cbg olie of cbg druppels haal je de cannabinoïdengehalten uit het chargerapport van de betreffende charge.
• Wel per fles na te lopen: het analyseresultaat van de charge, los van elk cijfer uit de farmacokinetische literatuur.