CBD en slaap: wat het onderzoek zegt
Het endocannabinoïde systeem is een signaalnetwerk van receptoren, lichaamseigen stoffen en enzymen, en het loopt mee met het dagritme van wakker zijn en afbouwen. Onderzoekers hebben cannabidiol daarbinnen bekeken. Studies naar nachtrust en cannabinoïdsignalering staan nog in de kinderschoenen.
Cannabinoïdsignalering binnen het dag- en nachtritme
Cannabinoïdreceptoren, de stoffen die het lichaam zelf aanmaakt om eraan te binden, en de enzymen die die stoffen opbouwen en weer afbreken: samen vormen ze één signaalnetwerk. Onderzoekers noemen dat het endocannabinoïde systeem. Eén receptortype zit dicht op elkaar in het centrale zenuwstelsel, het andere vooral in perifeer weefsel en in immuuncellen. Die eerste plek is de reden dat studies naar het dag- en nachtritme naar cannabinoïdsignalering zijn gaan kijken. Cannabidiol zelf bindt maar zwak aan de belangrijkste cannabinoïdreceptor. Wat er verder gebeurt schrijven onderzoekers meestal toe aan andere routes, en dat blijft een open onderzoeksvraag in plaats van een afgesloten verhaal. Cibdol is sinds 2014 met cannabinoïden bezig en heeft dat verhaal in de tussentijd meer dan eens zien bijstellen. Timing is een apart punt. Een systematische review van Millar uit 2018 bekeek de farmacokinetiek bij mensen, dus hoe cannabidiol wordt opgenomen, verdeeld en weer afgebroken, en rapporteerde grote verschillen tussen personen en tussen manieren van innemen. Twee mensen die op hetzelfde uur dezelfde olie nemen zitten dus niet per se op dezelfde curve. Eerlijk gelezen: het mechanisme is in grote lijnen in kaart gebracht, niet in detail.
Hoe sterk is het bewijs tot nu toe?
- Een retrospectieve casusreeks uit 2019 nam dossiers uit een klinische praktijk door waarin cannabidiol stond vermeld. Wat mensen over onrustige gevoelens en nachtrust hadden gezegd, legden de onderzoekers vast zoals het in die dossiers stond. Geen controlegroep, dus geen oorzaak en gevolg.
- Reviewers namen in 2020 zowel preklinisch als klinisch cannabinoïdonderzoek op dit terrein door. Hun conclusie was kort: het klinische bewijs is beperkt en gemengd, en de studies die er zijn lopen te ver uiteen om ze netjes bij elkaar te leggen. Vroeg, dus.
- Cannabidiol is in farmaceutische zin geen sedativum, en onderzoekers die erover publiceren rangschikken het ook niet zo. Als stof die alert houdt komt het uit dezelfde literatuur evenmin naar voren: studies hebben dat niet aangetoond. Het beeld blijft gemengd.
- Cannabinol, meestal afgekort tot CBN, duikt in populaire teksten over nachtrust steeds op, terwijl gecontroleerde studies bij mensen naar cannabinol zelf schaars blijven. Een review uit 2021 bekeek precies dat gat en vond de gegevens bij mensen dun. Preklinisch onderzoek is er wel.
- Op de EU-lijst met toegestane gezondheidsclaims staat een vermelding voor melatonine, een stof die geen cannabinoïde is. Cannabidiol en cannabinol staan er niet op. Cibdol doet voor geen van beide een vergelijkbare uitspraak en verwijst naar het gepubliceerde onderzoek.
Voorlopig betekent precies dat: vroeg stadium, vaak klein of laboratoriumonderzoek, en geen basis om een bepaald resultaat te verwachten.
Een vast avondritme met CBD-olie
- De meeste mensen nemen het 's avonds, ongeveer een uur voor bedtijd, en houden van dag tot dag hetzelfde tijdstip aan. Sommigen doen het liever eerder, na het eten.
- De olie gaat onder de tong en blijft daar ongeveer een minuut liggen voordat je doorslikt. Zo is CBD olie 2.0 bedoeld om genomen te worden.
- Cibdol heeft daarnaast een avondassortiment, samengesteld voor dat deel van de dag. Het staat naast de oliën en komt niet in plaats daarvan.
- Een percentage op het etiket zegt hoe geconcentreerd de olie is, niet hoe groot de flacon is. Zes sterktes, één druppelflacon van 10 ml, per batch een COA.
Waar deze pagina op gebaseerd is
- Shannon (2019). Retrospectieve, ongecontroleerde casusreeks uit een klinische praktijk; de onderzoekers namen dossiers door waarin cannabidiol stond vermeld. doi:10.7812/tpp/18-041
- Suraev (2020). Systematische review van preklinisch en klinisch cannabinoïdonderzoek op dit terrein. doi:10.1016/j.smrv.2020.101339
- Corroon (2021). Review over hoe dun het gecontroleerde onderzoek bij mensen naar cannabinol is. doi:10.1089/can.2021.0006
- Millar (2018). Systematische review van de farmacokinetiek van cannabidiol bij mensen. doi:10.3389/fphar.2018.01365
- Verordening (EU) nr. 432/2012. De EU-lijst met toegestane gezondheidsclaims, met daarop de vermelding voor melatonine.
Vermeld zodat je de oorspronkelijke literatuur zelf kunt nakijken. Vermelding is geen bewijs van een effect.
Andere redenen om CBD te gebruiken
Transparantie die je zelf kunt controleren
Vragen over dit onderwerp
Welke studies zijn er naar CBD en nachtrust gedaan?▼
Twee publicaties dragen hier het meeste gewicht. Een retrospectieve casusreeks uit 2019 nam dossiers door van een klinische praktijk waarin cannabidiol stond vermeld, zonder controlegroep en zonder opzet die oorzaak en gevolg kan scheiden. Onderzoekers noteerden daarbij ook wat mensen over onrustige gevoelens en nachtrust hadden gezegd. Reviewers namen in 2020 de bredere cannabinoïdliteratuur door en concludeerden dat het klinische bewijs beperkt en gemengd blijft. Vroeg stadium, dus.
Wat zeggen studies over CBD en slaperigheid?▼
Nee is het korte antwoord op de vraag of het een sedativum is. Cannabidiol is dat in farmaceutische zin niet, en de onderzoeksliteratuur beschrijft het ook niet zo. Als stof die alert houdt komt het er evenmin uit. Individuele reacties lopen sterk uiteen: een systematische review van Millar uit 2018 rapporteerde grote verschillen tussen mensen in de opname en de afbraak van cannabidiol. Verwachtingen mogen dus bescheiden blijven.
Hoe verhoudt CBD zich tot melatonine?▼
Melatonine is een andere stof dan een cannabinoïde en staat met een vermelding op de EU-lijst met toegestane gezondheidsclaims. Cannabidiol staat daar niet op, en Cibdol doet voor zijn oliën dan ook geen vergelijkbare uitspraak. Wie de twee naast elkaar legt, vergelijkt eigenlijk twee stoffen met heel verschillende onderzoeksbasis achter zich. Handig om te weten voordat je iets in je mandje legt, want die basis is het echte verschil.
Hoeveel is er over CBN bekend uit onderzoek bij mensen?▼
Weinig. Cannabinol, of CBN, duikt vaak op in populaire teksten over nachtrust, maar een review uit 2021 bekeek de gecontroleerde studies bij mensen en vond er nauwelijks. Preklinisch onderzoek bestaat wel, en dat is een andere categorie bewijs. De gegevens bij mensen over cannabinol en nachtrust blijven dun, precies zoals die reviewers rapporteerden. Daarom noemt Cibdol CBN minder onderzocht in plaats van bewezen.
Hoe bouwen mensen CBD-olie in hun avond in?▼
De meeste mensen nemen het 's avonds, ongeveer een uur voor bedtijd, en houden dat tijdstip van dag tot dag gelijk. Onder de tong, ongeveer een minuut laten liggen, dan doorslikken. Sommigen doen het liever wat eerder, na het eten. Er is geen tijdstip dat voor iedereen het juiste is, en regelmaat telt hier meer dan precisie. Een routine die je zonder nadenken volhoudt, houd je ook echt vol.
Hoe kies je tussen de zes sterktes?▼
Concentratie en hoeveelheid zijn twee verschillende dingen. Een percentage op het etiket zegt hoe geconcentreerd de olie is, niet hoeveel er in de flacon zit. Alle zes sterktes van CBD olie 2.0 zitten in dezelfde druppelflacon van 10 ml, en van elke batch staat het COA online. Cibdol heeft daarnaast een avondassortiment, samengesteld voor dat deel van de dag. Sterkte is een specificatie op het etiket, geen aanbeveling.
Hoe controleer je wat er in de flacon zit?▼
Elke batch wordt door een onafhankelijk laboratorium geanalyseerd en het bijbehorende certificaat van analyse wordt gepubliceerd. Het cannabinoïdgehalte kun je dus zelf nazoeken in plaats van erop te moeten vertrouwen. Het THC-gehalte blijft binnen de wettelijke grenzen die de EU-regels stellen, en dat staat per batch in het rapport. Bij Cibdol is dat sinds 2014 de standaard, en het COA hoort net zo bij het product als het etiket.
Miljoenen mensen kunnen zich niet vergissen!
We formuleren zorgvuldig omdat de EU-wetgeving alleen gezondheidsclaims toestaat die een toezichthouder heeft beoordeeld en goedgekeurd. Voor CBD is dat niet gebeurd. Dus beschrijven we wat er wordt onderzocht, en daar houdt het op.
Zou een deel placebo kunnen zijn? Waarschijnlijk wel: placebo-effecten zijn het sterkst bij subjectieve zaken als comfort, rust en stemming.
Maar miljoenen Europeanen gebruiken CBD jaar na jaar, en mensen blijven zelden iets kopen dat niets voor ze doet. Dat is geen bewijs, maar het is ook niet niets.
Onze belofte: een analysecertificaat voor elke batch, en een eerlijk woord wanneer het bewijs dun is.
