CBD w pielęgnacji skóry: od etykiety do próby na przedramieniu

Krem z kannabidiolem, czytany od spodu opakowania

Kosmetyk z kannabidiolem rozpoznaje się po wykazie składników, nie po grafice na kartoniku. Wykaz jest dokumentem. Bywa wydrukowany drobno, na spodzie tubki albo z tyłu opakowania, i wymienia to, co weszło do receptury.

Na tym wykazie zawsze stoi baza. Ona zajmuje w recepturze najwięcej miejsca i ona nadaje preparatowi konsystencję. W kremach Cibdol bazą jest olej z nasion konopi. To zapis z etykiety, nie argument handlowy, i dokładnie tak warto go czytać: jako informację o tym, z czego zrobiono nośnik.

Olej z nasion konopi powstaje z tłoczenia nasion. Kosmetyka używa go od dawna właśnie w roli nośnika, czyli tej części receptury, która rozprowadza pozostałe składniki po powierzchni. Nazwa myli wiele osób, bo w jednym opakowaniu mogą stać obok siebie dwa różne wpisy pochodzące z tej samej rośliny: olej tłoczony z nasion i kannabidiol. W wykazie są to osobne pozycje, zapisane osobnymi nazwami.

Kremy i serum należą do rubryki kosmetycznej. Ta rubryka opisuje preparat przez jego przeznaczenie na powierzchni ciała i na tym się zatrzymuje. Opakowanie nie zapisuje więc żadnego zdania o tym, jak skóra ma wyglądać po użyciu, a zapis zostaje wąski niezależnie od tego, jak rozbudowany jest tekst na stronie sklepu. Cibdol układa receptury od 2014 roku i w tym jednym punkcie zapis się nie zmienia.

Odczyt najlepiej prowadzić w stałej kolejności. Najpierw wykaz składników, bo wymienia to, co realnie znalazło się w opakowaniu. Potem numer partii, bo prowadzi do dokumentu z liczbami dla tej serii. Jako ostatni opis handlowy, bo on zawartości tubki nie zmienia, tylko ją streszcza. Odwrotna kolejność bywa źródłem rozczarowań: najpierw utrwala oczekiwanie, a dopiero potem zderza je z zapisem.

Poza wykazem opakowanie drukuje jeszcze kilka rubryk: nazwę, pojemność, numer partii i datę. Numer partii jest tu najbardziej użyteczny, bo łączy konkretną tubkę z dokumentem oznaczenia. Bez tego numeru każde pytanie o zawartość zostaje pytaniem ogólnym.

Opis ekstraktu to trzecia warstwa tekstu na kartoniku. Tam pojawiają się słowa takie jak pełne spektrum, ekstrakcja CO2 albo terpeny, i tam najłatwiej pomylić opis z wynikiem oznaczenia. Rozróżnienie jest krótkie: opis stoi na opakowaniu, liczby w dokumencie partii.

Baza mówi też coś o teksturze. Receptura z olejem z nasion konopi zachowuje się inaczej niż wodnisty żel, i widać to już przy pierwszym rozprowadzeniu po skórze. Tekstura decyduje z kolei o tym, jak długo warstwa zostaje na powierzchni, a to jedna z niewielu rzeczy, które w tym temacie dają się zapisać wprost.

Warto wiedzieć również, czego w wykazie nie ma. Nie ma rubryki z liczbą opisującą przejście kannabidiolu przez skórę po nałożeniu preparatu, bo etykieta kosmetyku takiej rubryki nie zawiera. Nie ma też zdania o tym, co dzieje się w tkance później. Wykaz odpowiada na jedno pytanie: co jest w środku. Pytanie węższe niż większość pytań zadawanych przy półce, ale z odpowiedzią, którą da się sprawdzić.

Tubka na blacie w łazience i kartonik z kapsułkami CBD w szafce to dwa formaty i dwie różne rubryki. Pytanie o olej konopny w kapsułkach dotyczy formatu doustnego. Pytanie o krem zostaje przy powierzchni skóry. Ta strona zostaje przy tubce.

Trzy tekstury i jedna wspólna rubryka czasu

Kosmetyki z kannabidiolem trafiają najczęściej do trzech tekstur: krem, balsam i olejek. Różnica nie jest kwestią zapachu ani kształtu opakowania. Chodzi o to, jak długo warstwa zostaje na powierzchni skóry po rozprowadzeniu. Krem wciera się w cieńszej warstwie. Balsam i olejek zostają na wierzchu wyraźnie dłużej. Ten jeden zapis wystarcza, żeby rozstrzygnąć, ile ma trwać obserwacja miejsca próby: przy balsamie i olejku nie sprawdza się miejsca po dwudziestu minutach, tylko odczekuje pełne 24 h.

Kolumna z bazą wygląda skromnie z powodu, który jest wart wyjaśnienia. Dla kremów Cibdol baza jest zapisana wprost: olej z nasion konopi. Dla pozostałych tekstur nie ma jednego zapisu na wszystkie opakowania, bo nośnik ustala receptura konkretnego produktu, a nie kategoria. Dlatego w tej rubryce zamiast nazwy stoi wskazanie miejsca, w którym nazwa się znajduje.

Wewnętrzna strona przedramienia to miejsce wskazane w zapisie próby. Jest wygodne z prozaicznego powodu: łatwo je osłonić rękawem i łatwo do niego wrócić po dobie, bez szukania, gdzie dokładnie preparat trafił. Jedno miejsce, jeden preparat. Dwa nowe opakowania sprawdzane tego samego wieczoru w dwóch punktach obok siebie robią z jednej próby zagadkę.

Sam czas jest tu najczęściej skracany. Dwadzieścia minut przed lustrem wydaje się rozsądnym sprawdzeniem, bo w tym czasie krem zdąży wniknąć, a wrażenie jest już jakieś. Problem jest arytmetyczny, nie estetyczny: balsam i olejek zostają na powierzchni dłużej niż krem, więc odczyt po kilkunastu minutach opisuje moment, a nie całe okno obserwacji. Pełne 24 h obowiązuje przy każdej z trzech tekstur, przy dwóch gęstszych po prostu wyraźniej widać, dlaczego.

Tekstura porządkuje też odczyt etykiety. W kremie baza olejowa stoi w wykazie obok części wodnej. W balsamie proporcje są inne, a w olejku wykaz bywa najkrótszy z trzech, bo nośnik i ekstrakt to niemal cała receptura. Krótszy wykaz nie znaczy przy tym mniej informacji. Znaczy tylko, że więcej wagi spada na jeden wpis, ten z nazwą nośnika.

Praktyczny wniosek z tabeli jest jeden. Dwie rubryki daje się wypełnić przed pierwszym użyciem: nazwa bazy z wykazu oraz 24 h liczone od nałożenia w miejscu próby. Trzeciej rubryki, tej o stanie skóry po użyciu, opakowanie kosmetyku nie zawiera, i ta nieobecność jest zapisem, nie przeoczeniem.

Cząsteczki własne organizmu w tkance skórnej: zapis z 2019 roku

Piśmiennictwo o kannabidiolu i skórze zaczyna się w innym miejscu niż półka w drogerii. Przegląd Tóth i współpracowników z 2019 roku [1] zestawia to, co prace podstawowe zapisały o komórkach skóry: miejsca wiązania na tych komórkach oraz cząsteczki, które organizm wytwarza sam.

W zestawieniu stoją dwie takie cząsteczki własne: anandamid i 2-AG [1]. To najlepiej opisane związki z tej grupy, znane z piśmiennictwa dużo dłużej niż moda na kosmetyki konopne. Obok nich przegląd wymienia klasyczne receptory kannabinoidowe, czyli te same dwa typy miejsc wiązania, które w chemii konopi pojawiają się najczęściej [1].

Trzecia pozycja jest osobną kategorią białek. Kanały jonowe to nie receptory kannabinoidowe, a przegląd wymienia je z nazwy, w tym ten zapisywany w piśmiennictwie jako receptor waniloidowy typu 1 [1]. Dla czytającego etykietę różnica jest prosta: jedna nazwa z tego wykazu nie należy do rodziny kannabinoidowej, a mimo to znalazła się w tym samym zestawieniu.

Rodzaj publikacji jest tu równie ważny jak jej treść. Praca z 2019 roku to przegląd danych z prac podstawowych, więc zbiera wyniki z materiału laboratoryjnego i przedklinicznego [1]. Obok tego odsyłacza stoją w naszym zapisie dwa zastrzeżenia: pochodzenie danych z takiego właśnie materiału oraz brak w tym przeglądzie pomiarów wykonanych po nałożeniu kosmetyku.

Z tego wynika porządek, którego lepiej nie mieszać. Szalka laboratoryjna i tubka z półki to dwa osobne zapisy. Pierwszy mapuje, gdzie w tkance skórnej znajdują się miejsca wiązania i jakie cząsteczki własne tam opisano [1]. Drugi mówi, co producent wmieszał w recepturę i pod jakim numerem partii to oznaczono. Odsyłacz do przeglądu nie zastępuje wykazu składników, a wykaz składników nie streszcza przeglądu.

Rubryka kosmetyczna opiera się na wykazie składników i na przeznaczeniu preparatu na powierzchni ciała. Nie opiera się na piśmiennictwie podstawowym, także wtedy, gdy piśmiennictwo jest obszerne i dobrze udokumentowane. Dlatego zdanie o tym, co dzieje się ze skórą po użyciu kremu, nie stoi ani na kartoniku, ani w tym przeglądzie.

Rubryka z pomiarami po użyciu preparatu pozostaje na tej stronie bez wpisu. Tyle stoi dziś w wykazie źródeł. Cibdol prowadzi zapis o zakresie danych od 2014 roku, a strony tego typu uzupełnia się wtedy, gdy pojawiają się nowe publikacje, nie wcześniej. Taki zapis jest krótszy niż większość tekstów o kosmetykach konopnych i to jego główna zaleta: każde zdanie da się sprawdzić.

Dla osoby stojącej z tubką w dłoni praktyczna część brzmi tak. Z przeglądu z 2019 roku wynika, że skóra ma własną sygnalizację, opisaną z nazwy: dwie cząsteczki własne, klasyczne receptory kannabinoidowe i kanały jonowe [1]. Z etykiety wynika, jaka baza znalazła się w recepturze. Z numeru partii wynika, gdzie sprawdzić liczby. Trzy różne dokumenty, trzy różne pytania, żadnego wspólnego skrótu między nimi.

Od wykazu składników do próby na przedramieniu: kolejność kroków

1. Odwróć opakowanie i znajdź wykaz składników. Szukasz w nim nazwy bazy, czyli nośnika. W kremach Cibdol jest to olej z nasion konopi, olej tłoczony z nasion, obecny w kosmetyce od dawna właśnie w tej roli. Zapis z wykazu jest informacją o tym, z czego zrobiono recepturę, i tak go czytaj: bez dopisywania mu drugiego znaczenia.
2. Przepisz numer partii albo zrób zdjęcie tej rubryki. Numer łączy tubkę leżącą na blacie z dokumentem, w którym stoją liczby dla tej konkretnej serii. Wszystkie pytania o zawartość, zadane bez tego numeru, zostają pytaniami o kategorię, a nie o opakowanie, które właśnie trzymasz.
3. Oddziel opis ekstraktu od wyniku oznaczenia. Na kartonikach pojawiają się słowa pełne spektrum, ekstrakcja CO2 czy terpeny i wszystkie one należą do opisu. Wynik należy do dokumentu partii. Kiedy te dwie rzeczy stoją obok siebie w jednym akapicie na stronie sklepu, łatwo przypisać opisowi wagę, którą ma tylko oznaczenie.
4. Wybierz jedno miejsce próby: wewnętrzną stronę przedramienia. Jedno miejsce, jeden preparat, jedna próba. Skóra przedramienia jest łatwo dostępna, daje się osłonić rękawem i po dobie wracasz do niej bez zastanawiania się, gdzie dokładnie coś nałożyłeś.
5. Nałóż niewielką ilość preparatu w tym jednym miejscu i zanotuj godzinę. Notatka jest tu najbardziej niedocenianym elementem całej procedury, bo okno obserwacji liczy się od nałożenia, a nie od momentu, w którym o próbie sobie przypomnisz. Zegarek w telefonie wystarcza.
6. Odczekaj 24 h. Balsam i olejek zostają na powierzchni dłużej niż krem, więc sprawdzenie po dwudziestu minutach opisuje jedynie ten moment, a nie całe okno. Przy każdej z trzech tekstur obowiązuje ten sam czas, przy gęstszych recepturach po prostu wyraźniej widać, dlaczego skrót niczego nie porządkuje.
7. Po 24 h odczytaj miejsce próby, w świetle dziennym, przy jednym preparacie na raz. Nowe opakowanie oznacza nową próbę, także wtedy, gdy pochodzi z tej samej gamy i ma podobny wykaz. Dwie nowe receptury sprawdzane równolegle w dwóch punktach obok siebie zamieniają prostą procedurę w domysł.
8. Sprawdź na zimno, czego opakowanie nie zapisuje. Kremy i serum należą do rubryki kosmetycznej, opisanej przez przeznaczenie preparatu na powierzchni ciała, i taka etykieta nie zawiera rubryki o stanie skóry po użyciu. Przegląd Tóth i współpracowników z 2019 roku [1] zestawia dane z prac podstawowych: miejsca wiązania w komórkach skóry, anandamid i 2-AG oraz kanały jonowe. Pomiarów po nałożeniu kosmetyku ten przegląd nie zawiera.
9. Prowadź formaty osobno. Krem, balsam i olejek to pytanie o powierzchnię skóry i o teksturę. Kapsułki CBD oraz olej konopny w kapsułkach to inny format i inne rubryki na kartoniku. Liczby dla każdego opakowania stoją w jego własnym dokumencie partii, a numer z tubki nie opisuje kartonika obok niej w szafce.