Jak pachnie i smakuje olejek CBD

Nos wyczuwa cząsteczki, nie ekstrakt

Zapach to nie jedna substancja. To zbiór drobnych cząsteczek lotnych, które same unoszą się nad płynem i docierają do nosa, jeszcze zanim cokolwiek znajdzie się na języku. W olejku CBD najgłośniejszą częścią tego zbioru są terpeny, czyli aromatyczna warstwa rośliny konopnej.

Druga składowa siedzi w tle i rzadko zwraca na siebie uwagę. To olej nośnikowy. Ekstrakt nie stoi w butelce sam, jest w nim rozcieńczony, a rozcieńczenie ustawia tło całego wrażenia zapachowego. Więcej oleju wokół cząsteczek aromatycznych oznacza spokojniejszy zapach nad szyjką butelki.

Trzecia składowa to sam ekstrakt konopny. Od tego, ile z rośliny w nim zostało, zależy, ile terpenów ma się w ogóle z czego wydostać. Kolejność też ma znaczenie: najpierw powstaje ekstrakt, potem trafia do oleju. Trzy składowe, a nos odbiera je razem, jako jedno wrażenie.

Ciekawe jest to, że te cząsteczki nie należą wyłącznie do konopi. Przegląd Russo z 2011 roku zestawia terpeny konopne z tymi samymi związkami opisanymi w roślinach bez żadnego pokrewieństwa botanicznego [1]. Dlatego ekstrakt konopny pachnie igliwiem, cytrusem albo chmielem, choć w butelce nie ma ani gałązki sosny, ani skórki cytryny, ani szyszek chmielu [1].

Ta sama zasada rządzi smakiem. Język i nos pracują na tych samych składowych, więc ziemisty, zielny profil wyczuwalny nad butelką wraca potem jako smak. Nic nowego nie wchodzi tu do gry: to wciąż terpeny [1] oraz olej, w którym są rozcieńczone.

Dwie sprawy warto przy tym rozdzielić. Pierwsza dotyczy tego, co jest w butelce, i odpowiada na nią wykaz składników razem z dokumentem partii. Druga dotyczy tego, co odbiera nos, i tu rozstrzyga lista cząsteczek lotnych. Zapach jest wskazówką o rodzaju ekstraktu i o nośniku, a nie miarą zawartości kannabidiolu.

Krystaliczny proszek obok pełnego spektrum

Nie każda butelka pachnie z tą samą siłą, a różnica zaczyna się przy oczyszczaniu ekstraktu. Na jednym biegunie stoi izolat CBD: kannabidiol o czystości około 99%, w postaci krystalicznego proszku. Nazwa mówi tu wszystko, bo z całego materiału roślinnego została wyizolowana jedna cząsteczka.

Żeby dojść do takiej czystości, trzeba usunąć wszystko poza nią. Razem z resztą odchodzą terpeny, woski i barwniki roślinne. Właśnie w nich mieści się siedziba zapachu i smaku, więc po pełnym oczyszczeniu nie ma już czego wyczuwać.

Pełne spektrum stoi na drugim biegunie tej samej skali. Aromatyczna frakcja zostaje w ekstrakcie, więc jest co wąchać. W przeglądzie z 2011 roku wskazano pięć terpenów jako najbardziej rozpoznawalne nuty takiego olejku [1], i to one budują jego charakter.

Skala między tymi dwoma punktami jest ciągła. Im dalej od surowego ekstraktu, tym mniej zostaje z frakcji odpowiadającej za zapach i smak, i tym bardziej wrażenie nad butelką zależy od samego nośnika.

Stąd prosty wniosek o odczytywaniu zapachu: mówi on o stopniu oczyszczenia ekstraktu oraz o oleju, w którym ekstrakt pływa. Nie mówi, ile kannabidiolu jest w środku. Butelka o wyraźnym, zielnym profilu nie jest z tego powodu mocniejsza od takiej, która pachnie skromnie.

Profil terpenowy zmienia się też między uprawami i między partiami, bo aromatyczna frakcja rośliny nie jest wartością stałą. Dwie butelki tej samej receptury mogą więc pachnieć trochę inaczej, a liczby dotyczące zawartości i tak stoją w dokumencie partii.

Przy formatach doustnych, takich jak kapsułki CBD albo olej konopny w kapsułkach, pytanie o zapach schodzi na drugi plan. Skład sprawdza się dokładnie w tym samym miejscu: w wykazie na opakowaniu i w certyfikacie konkretnej serii.

Pięć nut i ich odpowiedniki spoza konopi

1. Metoda jest prosta i nie wymaga żadnego sprzętu: przy każdej nucie nazwij to, co pachnie tak samo poza konopiami. Odniesienie z kuchni albo ze spaceru jest precyzyjniejsze niż sam przymiotnik, bo można je od razu porównać, wąchając to drugie źródło.
2. Pinen: igliwie sosnowe. Świeżo złamana gałązka sosny daje dokładnie tę nutę, a przegląd z 2011 roku opisuje oba źródła jako tę samą cząsteczkę [1]. To najprostszy punkt startu, bo prawie każdy ma ten zapach w pamięci i nie musi go sobie wyobrażać.
3. Limonen: skórka cytryny. Ostra, jasna nuta, którą uwalnia zgięta skórka cytrusa, opiera się na związku opisanym również w konopiach [1]. W butelce pełnego spektrum bywa najbardziej wyrazista zaraz po odkręceniu nakrętki, kiedy lotne cząsteczki dopiero wychodzą w powietrze.
4. Linalol: lawenda. Kwiatowa, lekko słodka nuta znana z suszonej lawendy mieści się w tym samym zestawieniu terpenów konopnych [1]. Zwykle nie jest głośna. Siedzi pod warstwą zielną i łatwiej ją wyłowić po chwili, kiedy nos przywyknie do pierwszego wrażenia.
5. Mircen: chmiel. Kto zaglądał kiedyś do worka szyszek chmielu, ma gotowe odniesienie: gęsty, ziemisty, lekko zielny zapach, wskazany w konopiach jako ta sama cząsteczka [1]. To zwykle on odpowiada za wrażenie ziemistości, które ludzie opisują jako typowo konopne.
6. Beta-kariofilen: pieprz i nuta korzenna, opisana w przeglądzie z 2011 roku [1]. Bez tej pozycji trudno wytłumaczyć, dlaczego jedna butelka pachnie raczej ostro, a druga raczej zielono, choć obie noszą oznaczenie pełnego spektrum i ten sam wykaz składników.
7. Pięć nazw, pięć odniesień spoza konopi. Tyle wystarcza, żeby opisać większość tego, co czuć nad butelką pełnego spektrum [1]. Wszystko poza tą piątką to drobniejsze warianty tego samego profilu, często na granicy tego, co da się w ogóle nazwać słowami.

Siedem zapisów o zmianie zapachu w butelce

1. Ziemisty, zielny zapach pełnego spektrum to po prostu profil terpenowy [1]. Tak pachnie aromatyczna frakcja rośliny rozcieńczona w oleju, i sama ta nuta nie jest informacją o niczym więcej niż o rodzaju ekstraktu.
2. Jedna zmiana jest warta uwagi: kwaskowa nuta z posmakiem kredki świecowej. Pojawia się w butelkach, które stały bardzo długo, i odróżnia się od zielnej ziemistości na tyle wyraźnie, że trudno ją z nią pomylić.
3. Ta nuta dotyczy oleju nośnikowego, nie profilu terpenowego. Zmiana zachodzi po stronie nośnika, więc nie mówi nic o terpenach z ekstraktu. To jedyny sygnał zapachowy, na który warto zareagować.
4. Praca Lindholsta z 2010 roku objęła żywicę konopną oraz ekstrakty przechowywane długo, w różnych warunkach [2]. To jedno z niewielu opracowań, które w ogóle podejmuje pytanie o wieloletnie przechowywanie takiego materiału.
5. Wniosek z tego oznaczenia jest konkretny: decyduje środowisko przechowywania, a nie sam upływ czasu [2]. Miesiące w zamkniętej szafce i miesiące na słonecznym parapecie to dla tej samej butelki dwie różne historie.
6. Izolatu nie da się w ten sposób ocenić nosem. Krystaliczny proszek o czystości około 99% nie ma warstwy aromatycznej, bo przy oczyszczaniu odeszły z niego terpeny, woski i barwniki roślinne, czyli siedziba zapachu i smaku.
7. Sprawdzalne liczby stoją poza zapachem: w wykazie składników i w certyfikacie partii, który Cibdol prowadzi dla każdej serii od 2014 roku. Nos podpowiada, z jakim ekstraktem masz do czynienia, a dokument podaje zawartość.